เมื่อพูดถึงการสำรวจตนเอง คงมีหลายท่านเกิดความสงสัยว่าการสำรวจตนเองนั้นคืออะไร เพราะเหตุใดจึงต้องมีการสำรวจตนเองด้วย จริงๆแล้วการสำรวจตนเองนั้นคือการที่เรารับรู้ หรือรู้ว่าตัวเรานั้นเป็นใครมีนิสัยอย่างไรจุดอ่อนจุดแข็งอยู่ที่ไหนและกำลังทำอะไรในบทบาท สิ่งนี้มองดูผิวเผินอาจดูเหมือนไม่มีความสำคัญอะไรแต่แท้ที่จริงแล้วการที่เราลองหันมาสำรวจตนเองนั้นมีความสำคัญไม่น้อยโดยเฉพาะหากเราต้องการที่จะอยู่ในสังคมทั้งสังคมบ้าน โรงเรียน ที่ทำงานและชุมชนอย่างมีความสุข การสำรวจตนเองจะช่วยให้เรารู้เท่าทันความคิดของตนเองและเมื่อต้องพบปะเจอะเจอสิ่งใดที่ทำให้เรารู้สึกฝืนใจและขัดในเราก็จะหลบหลีกหรือแก้สถานการณ์ได้ทัน อย่างน้อยก็ทำใจได้เป็นการลดความคับข้องใจ ความขัดแย้งใจหรือความเครียดของตัวเราเองได้โดยอัตโนมัติและเมื่อเป็นเช่นนี้ก็เหมือนกับเราผ่อนหนักเป็นเบาแทนที่จะต้องไปเผชิญกับสถานการณ์ที่เรารู้สึกไม่ชอบใจแบบไม่ทันตั้งตัว เราก็สามารถเตรียมการ ปรับเปลี่ยน ปรับปรุงตนเองในบางจุดได้คุณเคยลองสำรวจตัวเองดูบ้างหรือเปล่าว่าตัวคุณนั้นเป็นอย่างไร บางครั้งตัวเราทำไมรู้สึกอึดอัดใจเวลาทำงานกับคนอื่น ทำไมจึงไม่มีคนต้องการคบหาสมาคมกับเราและอีกหลาย ๆความรู้สึกที่เกิดขึ้นขณะที่เราใช้ชีวิตอยู่ในสังคม ดังนั้นในครั้งนี้เรามาลองสำรวจตนเองดูกัน แต่ก่อนอื่นขอให้คุณทำใจให้สบาย วางตัวเป็นกลาง มองตามสภาพความเป็นจริงของตนเองและลองทบทวนภาพเหตุการณ์ที่ผ่านเข้ามาในชีวิตของเราไปพร้อมๆกัน
หากคุณมีลักษณะที่ตรงกับคุณประเภทแรกคุณจะมีความสุขในการอยู่ร่วมกับผู้อื่นทำงานกับคนอื่นได้อย่างสบายอกสบายใจเวลาพบปะพูดคุยทำกิจกรรมหรือร่วมงานกับคนอื่นก็จะเต็มไปด้วยรอยยิ้ม ความร่วมมือ ปราศจากความอึดอัด กระอักกระอ่วนใจทั้งสองฝ่ายหรือถ้ามองในแง่ของการทำงานแล้วคุณก็สามารถทำงานด้วยความสนุกและไม่เหนื่อยจนเกินไปเพราะคุณให้โอกาสคนอื่นแสดงความสามารถไม่ใช่รับภาระแต่เพียงคนเดียว
หากคุณเป็นคนประเภทนี้คุณจะเกิดความกังวลและความเครียดได้ง่ายโดยเฉพาะเมื่อถูกไหว้วานให้ทำสิ่งใด ๆ ดังนั้นถ้าคุณไม่อยากเป็นเช่นนี้คุณต้องเริ่มหัดชื่นชมตนเองมองตนเองในด้านดีบ้าง อย่าลืมว่าทุกคนทีทั้งด้านดีและไม่ดี ลองค้นหาข้อดีของตนเองอาจเป็นเรื่องเล็กๆน้อยๆคุณจะมีตความสุขขึ้นมากทีเดียว
ดังนั้นคุณประเภทนี้ก็หาเพื่อนได้ยากทำอะไรไปวันอย่างไร้จุดหมายคอยระแวดระวังคนที่ผ่านเข้ามาในชีวิตอยู่ตลอดเวลาหากคุณเป็นเช่นนี้ต้องรีบแก้ไขมิฉะนั้นคงหาความสุขในชีวิตได้ยาก
ลองสำรวจตนเองดูแล้ว หากพิจารณากันดี ๆ จะสังเกตุเห็นว่าคุณประเภทไหนที่จะมีสุขภาพจิตดีหรือมีแนวโน้มที่จะมีความสุขในการดำเนินชีวิต หากคุณมีลักษณะของคุณประเภทแรกถือว่าคุณเป็นคนที่มีสุขภาพจิตดีที่จะมีความสุขในชีวิตได้ไม่ยาก หากคุณพบตัวเองแล้วก็ทำใจให้กว้างยอมรับความจริงทั้งด้านดีและด้านไม่ดีของตัวคุณเอง สิ่งเหล่านี้จะทำให้คุณเกิดความเชื่อมั่น ชื่นชมตนเองเป็น ทั้งยังสามารถปรับปรุงข้อบกพร่องต่าง ๆ ของคุณได้ไม่ยากมากนัก ในที่สุดคุณจะเกิดการพัฒนาตนเองเป็นที่ชื่นชมของคนรอบข้างซึ่งจะนำความรู้สึกสุขใจ ภาคภูมิใจมาสู่ตัวคุณเองได้ในที่สุด
เขียนโดยกรรณิการ์ วุฒิพงษ์วรโชค,นักจิตวิทยา 6 โรงพยาบาลจิตเวชนครสวรรค์. |
© 2002 Nakhonsawan Psychiatric Hospital. All rights reserved.